Journal of Preventive Medicine

fa بررسی ارتباط بین پلی‌مورفیسم ژن CYP1A1 با استرس شغلی در کارکنان یکی از اسکله های جنوب ایران Relationship between CYP1A1 gene polymorphism and job stress in workers of a jetty in the south of Iran تخصصي Special پژوهشي Orginal مقدمه: استرس شغلی را می توان به صورت یک وضعیت روانشناختی تعریف کرد که درنتیجه عدم تعادل بین نیازهای شغلی و توانایی های فرد و همچنین عدم توانایی فرد جهت غلبه بر نیازهای شغلی ایجاد می شود. ژنتیک و محیط دو فاکتور موثر بر سطح استرس شغلی  می باشند. هدف از این مطالعه بررسی ارتباط بین پلی‌مورفیسم ژن CYP1A1 با استرس شغلی در کارکنان یکی از اسکله های جنوب ایران بود. روش کار: در این مطالعه ی تحلیلی مقطعی کلیه 170 نفر کارکنان یکی از اسکله های جنوب ایران شرکت داشتند. برای تعیین سطح استرس ازپرسشنامه استرس شغلی انستیتوی بهداشت روانی آمریکا استفاده شد. این پرسشنامه حاوی 58 سوال شامل 3 بخشروابط بین فردی (26سئوال) ، شرایط فیزیکی (22 سئوال) و علاقمندی به شغل(10سئوال) می باشد. هر سئوال این پرسشنامه دارای 5 گزینه می باشد که نمره 1 تا 5 به آنها اختصاص داده شد است. بر اساس این پرسشنامه سطح استرس به شکل استرس پایین، استرس نرمال و استرس بالا مورد ارزیابی قرار گرفت. جهت سنجش میزان رضایت شغلی کارکنان از پرسشنامه سنجش رضایت شغلی استفاده شد. این پرسشنامه حاوی 36 سوال می باشد و گزینه های این پرسشنامه نیز از 1 تا 6 امتیازبندی شده اند.در این پرسشنامه ابعاد مختلف رضایت شغلی  مورد بررسی قرار می گیرد، این ابعاد شامل حقوق و دستمزد، ارتقاء، سر پرستی، مزایا، پاداش ها، شرایط کاری، همکاران، ماهیت کار و ارتباطات می باشد. جهت تعیین پلی مورفیسم ژن CYP1A1 از هر یک از افراد مورد مطالعه نمونه خون تهیه ‌شد. سپس DNA ژنومی از گلبول های سفید استخراج گردید و برای تعیین پلی مورفیسم ژنهای مورد مطالعه از تکنیک PCR استفاده شد. نتایج: بررسی توزیع کارکنان بر مبنای ابعاد استرس در سطوح مختلف استرس شغلی نشان می‌دهد که در کلیه ابعاد، بیشتر افراد در سطح استرس بالا قرار دارند. درصد افرادی که در سطح استرس شغلی بالا قرار داشتند  به ترتیب در ارتباط با ابعاد روابط بین فردی ، شرایط فیزیکی  و علاقه مندی به کار  برابر با 5/82 ، 6/40 و 65 درصد بود.  همچنین در مجموع 8/76 درصد از کارکنان به طور کلی در سطح استرس بالا قرار دارند. با توجه به نتایج حاصل از بررسی ارتباط بین پلی مورفیسم ژن CYP1A1 و استرس شغلی می توان گفت هیچ تفاوت معنی داری بین میانگین امتیاز استرس شغلی در دو مورف مختلف ژن CYP1A1 وجود ندارد. نتیجه گیری: به طور کلی نتایج این مطالعه رابطه ای را بین عوامل ژنتیکی و سطح استرس شغلی نشان نداد. برعکس این مطالعه نشان داد که عوامل محیطی از جمله شرایط کاری و ارتباطات بین کارکنان عواملی هستند که می توانند به عنوان پیش بینی کننده های سطح استرس شغلی قلمداد شوند. بر این اساس به منظور کاهش سطح استرس شغلی پیشنهاد می شود به عوامل غیر ژنتیکی از جمله حقوق و نیز ارتباطات اهمیت داده شود.  Introduction: Job stress can be defined as a psychological state which results from an imbalance between job demands and human capabilities as well as the inability of a person to overcome the job demands. Genetics and environment are two factors affecting the level of job stress. The aim of this study was to investigate the relationship between CYP1A1 gene polymorphism and job stress in workers of a jetty in the south of Iran. Methods: In this cross-sectional study enrolled all 170 employees of Bandar Abbas Shahid Bahonar jetty. The US Institute of Mental Health job stress questionnaire was used to determine the job stress level. The questionnaire contained 58 questions including 3 dimensions as interpersonal (26 items), physical conditions (22 items) and job interest (10 questions). Each question is scored from 1 to 5. Based on this questionnaire the stress levels categorized as lower stress, normal stress and high stress. Another questionnaire was used to measure the job satisfaction. Job satisfaction questionnaire contained 36 questions and the options of the questionnaire were scored from 1 to 6. The questionnaire examined the various dimensions of job satisfaction including salary, promotion, supervision, benefits, rewards, working conditions, colleagues, nature of work and communication. To determine genetic polymorphisms of CYP1A1, DRD4 and 5-HTT blood samples were taken from each of the subjects. Then, genomic DNA was extracted from white blood cells and genetic polymorphisms were determined by PCR technique. Results: The distribution of employees on different levels of job stress showed that in all dimensions, most of workers had high level of job stress. In addition, in total, 76.8 percent of the all studied workers had high level of job stress. Since using the available methods and instruments in this study the polymorphism of 5_HTT and DRD4 genes were not determined, the polymorphism of CYP1A1 gene and its relationship with job stress was considered. According to the results no significant difference between the mean stress scores of two different morphs of CYP1A1 gene was observed. Conclusion: The results of this study did not show a relationship between genetic factors and the level of job stress. On the contrary, this study showed that environmental factors such as working conditions and communication are factors that can be considered as predictors of job stress level. Accordingly, it is recommended to consider non-genetic factors such as communication and salary to reduce the job stress level. استرس شغلی, پلی مورفیسم ژنتیکی, رضایت شغلی Job stress, Genetic polymorphism, Job satisfaction 49 56 http://jpm.hums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-53&slc_lang=fa&sid=1 Fatemeh Zare فاطمه زارع 10031947532846005199 10031947532846005199 Yes Student of Health Education, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran. Teamur Aghamolaei تیمور آقاملایی 10031947532846005200 10031947532846005200 No PhD student of Health Education, Health School, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran Marzieh Khademian مرضیه خادمیان 10031947532846005201 10031947532846005201 No Professor of Health Education, Social Determinants on Health Promotion Research Center, Hormozgan University of Medical Sciences, Bandar Abbas, Iran معصومه عابدی نژاد 10031947532846005202 10031947532846005202 No Health Center of Bandar Abbas City, Hormozgan University of Medical Sciences, Bandar Abbas, Iran Mahdi Zare مهدی زارع mzare56@gmail.com 10031947532846005203 10031947532846005203 No Assistant Professor of Occupational Health Engineering, Social Determinants on Health Promotion Research Center, Hormozgan University of Medical Sciences, Bandar Abbas, Iran دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، ایران