Journal of Preventive Medicine

fa پیشگویی کننده های عدم مصرف قلیان براساس الگوی تصورات – تمایلات در دانش آموزان متوسطه دوم شهرستان بستک Predictors of non-use of hookah based on the Prototype Willingness Model in high school students of Bastak city: A cross-sectional study آموزش بهداشت Health Education پژوهشي Orginal هدف: با توجه به شیوع مصرف قلیان در میان جوانان و اهمیت شناخت عوامل تعیین  کننده ییش بینی کننده رفتار مصرف قلیان در اتخاذ اجرای برنامه های پیشگیرانه؛ مطالعه حاضر با هدف تعیین پیشگویی کننده های عدم مصرف قلیان براساس الگوی تصورات- تمایلات در دانش آموزان متوسطه دوم انجام شد. روش ها: این مطالعه توصیفی- تحلیلی روی 400 دانش آموز متوسطه دوم شهرستان بستک انجام شد. نمونه گیری به روش تصادفی چندمرحله ای صورت گرفت. ابزار گردآوری داد ه ها، پرسشنامه استاندارد شامل سازه های مدل و متغیرهای دموگرافیک بود. داده ها با نرم افزار SPSS نسخه 20 و آزمون های آماریt-test ، ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون خطی و لوجستیک تحلیل شدند. یافته ها: از میان شرکت کنندگان، 190 نفر دختر (47/5 درصد) و 210 نفر پسر (52/5 درصد) با سن 14 تا 20 سال (میانگین0/89 ± 16/55 ) بودندا در این مطالعه، نتایج رگرسیون خطی نشان داد که سازه های نگرش، تمایلات و تصورات با قصد عدم مصرف قلیان رابطه معناداری داشتند ) . (P-Value=0.005 در مقابل، هنجار انتزاعی ارتباط معناداری با قصد عدم مصرف قلیان نشان نداد (P-Value=0/695) در مجموع، این سازه های مدل توانستند 37/2 درصد از واریانس قصد عدم مصرف قلیان را پیشبینی کنند. همچنین، تمایلات قوی ترین پیشبینی کننده قصد عدم مصرف قلیان در بین دانش آموزان بودند (P-Value>0/001) بود. نتیجه گیری: این مطالعه نشان داد که مدل تصورات– تمایلات چارچوب مناسبی برای شناسایی عوامل موثر بر عدم مصرف قلیان در نوجوانان است و بر نقش مهم تمایلات در پیشبینی رفتار پرهیز از مصرف قلیان تأکید دارد. بنابراین، به کارگیری این مدل می تواند راهنمای مفیدی برای طراحی برنامه های آموزشی و پیشگیرانه جهت کاهش گرایش نوجوانان به مصرف قلیان باشد.   Introduction: Considering the prevalence of hookah use among young people and the importance of identifying the determinants of hookah use behavior in adopting and implementing preventive programs; the present study aimed to determine the predictors of non-use of hookah based on the Prototype Willingness model in high school students.. Methods: This descriptive-analytical study was conducted on 400 high school students in Bastak city. Sampling was done using a multi-stage random sampling method. The data collection tool was a standard questionnaire including model structures and demographic variables. The data were analyzed with SPSS20 software and statistical tests t-test,Pearson correlation coefficient, linear regression and logistic. Results: Among the participants,190 were girls (47.5%) and 210 were boys (52.5%) aged 14 to 20 years(mean16.55±0.89).In this study, the results of linear regression showed that the constructs of “attitudes, tendencies, and perceptions”had a significant relationship with the intention to not use hookah (P=0.001).In contrast, abstract norm did not show a significant relationship with the intention to not use hookah (P=0.695).In total, these model constructs were able to predict 37.2% of the variance in the intention to not use hookah (R²=0.372).Also, tendencies were the strongest predictor of the intention to not use hookah among students (P<0.001). Discussion: This study showed that the perceptions-tendencies model is a suitable framework for identifying factors affecting the non-use of hookah in adolescents and emphasized the important role of tendencies in predicting abstinence behavior.Hookah consumption emphasizes. Therefore,the use of this model can be a useful guide for designing educational and preventive programs to reduce adolescents tendency to use hookah. قلیان, مدل تصور- تمایل,دانش آموزان متوسطه دوم,بستک. Hookah Prototype Willingness Model, High School Students, Bastak. 21 34 http://jpm.hums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-851-1&slc_lang=fa&sid=1 Farzaneh Pourjalil فرزانه پورجلیل farzaneh.pourjalil67@gmail.com 100319475328460012062 100319475328460012062 No Department of Public Health, Center for Research on Social Factors Effective in Health Promotion, Hormozgan Health Research Institute, Hormozgan University of Medical Sciences, Bandar Abbas, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر در ارتقای سلامت ،پژوهشکده سلامت هرمزگان،دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان،بندرعباس،ایران. Nahid Shahabi ناهید شهابی nahid.shahabi68@gmail.com 100319475328460012063 100319475328460012063 No Department of Public Health, Center for Research on Social Factors Effective in Health Promotion, Hormozgan Health Research Institute, Hormozgan University of Medical Sciences, Bandar Abbas, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر در ارتقای سلامت ،پژوهشکده سلامت هرمزگان،دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان،بندرعباس،ایران. Shokrollah Mohseni شکرالله محسنی mohseni57faryab@gmail.com 100319475328460012064 100319475328460012064 No Department of Public Health, Center for Research on Social Factors Effective in Health Promotion, Hormozgan Health Research Institute, Hormozgan University of Medical Sciences, Bandar Abbas, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر در ارتقای سلامت ،پژوهشکده سلامت هرمزگان،دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان،بندرعباس،ایران. Sediqeh Abedini صدیقه عابدینی Sabedini45@yahoo.com 100319475328460012065 100319475328460012065 Yes Department of Public Health, Center for Research on Social Factors Effective in Health Promotion, Hormozgan Health Research Institute, Hormozgan University of Medical Sciences, Bandar Abbas, Iran